Herb Szamotuł

Herb pojawił się w Polsce na przełomie XIII i XVI w. Na kształtowanie się herbów miały wpływ rodzinne znaki własnościowo - rozpoznawcze na pieczęciach. Herby przyjęte przez rycerstwo stały się symbolem jego uprzywilejowanego stanowczego charakteru. Z czasem herby stały się dziedziczne. Nieco później także miasta, gminy, korporacje oraz państwa przyjmowały herby i godła.
Od dawien dawna Szamotuły miały swój herb. Jedną z kolebek miasta była osada targowa leżąca ponad 2 km na północ od obecnego centrum Szamotuł, na prawym brzegu Samy, naprzeciw obecnej wsi Szczuczyn. Osadę tę później nazywano Starymi Szamotułami lub Starym Miastem. Przetrwała ona do początku XIX w., a jej herbem była głowa św. Jana Chrzciciela na złotej misie, w czerwonym polu. Herb ten jest znany z pieczęci z końca XIII w.
Nieznana jest dokładna data przyznania Nowym Szamotulanom praw miejskich. Po raz pierwszy miejscowość Nowe Szamotuły wymieniona jest jako miasto w 1383r. Prawa miejskie na Nowych Szamotułach ponowiono w 1420r., a potem dwukrotnie w latach 1450 i 1455. Dla upamiętnienia tego faktu data 1455 rok znalazła się na herbie Nowych Szamotuł.
Herb Szamotuł stanowiła regularnie wyrzeźbiona tarcza, na której na niebieskim tle widnieje głowa króla w koronie, a pod nią dwa klejnoty w kształcie rombów. Z górnej części wychodzą końce wstęgi z liczbami 14 z lewej, a 55 z prawej strony. Nad tarczą znajduje się większa korona królewska.
Dla herbu miasta wartością bardzo ważną jest tradycja. Marian Gumowski podkreśla także, że „herb ma nie tylko autorytet dokumentu, ale jest żywą tradycją przeszłości”. Herb była zawsze oznaką samorządu i oznaką reprezentacyjną miasta. Służył do oznaczania własności miejskiej (budynków, sprzętów), a przede wszystkim figurował na pieczęci miejskiej.
Obecnie obowiązuje przedwojenny herb Szamotuł, tylko bez wstęgi z datą 1455.